İş Sözleşmesinin Karşılıklı Sonlanması – İkale

İkale sözleşmesi işten çıkarma, bir çalışan ile bir işveren arasındaki iş ilişkisinin karşılıklı olarak sona ermesidir. Uygulamada, son zamanlarda birçok kez işveren ve çalışanların karşılıklı niyet beyanları ile sözleşme ilişkilerini sonlandırdıkları görülmüştür. İkale ne demek sorusuna bu sözleşmeye verilen ad şeklinde cevap verilebilir.

İkale Nedir?

Bu karşılıklı fesih sözleşmesine karşılıklı ikale sözleşmesi denir. İkale kelimesi Arapça’dan gelir ve kırmak anlamında kullanılır. Bu nedenle, karşılıklı fesih sözleşmeleri için ikale sözleşmesi terimini de kullanır. Bu, birçok Yargıtay karar ve uygulamasında yaygın olmakla birlikte, kanunda iş sözleşmelerinin karşılıklı feshine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır. Tescilsiz karşılıklı fesih sözleşmelerinin yasal dayanağı, TBK’nın sözleşme özgürlüğüdür.

Karşılıklı fesih sözleşmelerinin yasal dayanağı, tarafların gönüllü olarak ve yine karşılıklı olarak gönüllü olarak sözleşmeyi feshetmelerine hiçbir şeyin engel olmadığı fikridir. Kıdem sözleşmelerinin Kongre tarafından düzenlenmemesi, çalışanların iş güvencesi kapsamındaki haklarından mahrum kalmalarına ve işverenlerine karşı savunmasız kalmalarına neden olmaktadır. İşverenlerine karşı güçsüz ve güçsüz durumda olan çalışanlar, karşılıklı fesih sözleşmeleri ile hak ve taleplerinden mahrum bırakıldığından, karşılıklı fesih sözleşmelerinin geçerliliği için belirli kriterlerin getirilmesi, çalışanların korunması açısından büyük önem taşımaktadır.

İkale Sözleşmesinin Şartları

İşverenlerine karşı savunmasız durumda olan çalışanları korumak için Yargıtay kararlarının belirlediği etkin şartlar şunlardır;

Bir iş sözleşmesinin dostane feshi kanunla düzenlenmediğinden, dostane fesih sözleşmesi Türk Borçlar Kanunu’nun sözleşmelerin geçerliliğine ilişkin genel hükümlerine tabidir. Karşılıklı Fesih Sözleşmesinin akdedilmesi ve geçerliliği de İsviçre Borçlar Kanunu hükümlerine dayanmaktadır. Türk Borçlar Kanunu’nda düzenlenen rahatsızlıklar (hatalar, dolandırıcılık, şikayetler) karşılıklı fesih sözleşmeleri için de geçerlidir. Bir iş sözleşmesinin dostane feshi iş hukuku ile ilgili olduğundan, fesih sözleşmeleri yorumlanırken iş hukukunun çalışan dostu yorumlanması ilkeleri dikkate alınmalıdır. Nitekim Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2019/3089 E., 2019/19463 K. kararlarında bu konuyu tespit etmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir